तेल आपूर्ति अवरुद्ध भएपछि अमेरिका–इरान युद्धविराम वार्ताअघि चुलियो तनाव


रोयटर्स । अमेरिका र इरानबीच भएको दुई साता लामो युद्धविराम सम्झौता वार्ताअघि नै संकटमा परेको छ । पाकिस्तानमा हुने भनिएको वार्ताको एक दिनअघि दुवै पक्षबीच आरोप–प्रत्यारोप तीव्र बनेका छन् ।

वासिङ्टनले तेहरानमाथि होर्मुज जलडमरूमध्यसम्बन्धी प्रतिबद्धता उल्लंघन गरेको आरोप लगाएको छ भने इरानले लेबनानमा इजरायलले जारी राखेको आक्रमणलाई युद्धविरामविपरीत भएको दाबी गरेको छ ।

इरानले जलडमरूमध्यमा लगाएको लगभग पूर्ण नाकाबन्दी हटाउने कुनै संकेत नदेखिँदा विश्व ऊर्जा आपूर्तिमा ठूलो असर परेको छ। उक्त मार्गबाट सामान्य अवस्थामा विश्वको करिब २० प्रतिशत तेल तथा तरल प्राकृतिक ग्यास ढुवानी हुने गर्दछ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले सामाजिक सञ्जालमार्फत इरानको आलोचना गर्दै ‘तेल पारगमनमा अत्यन्त खराब काम भइरहेको’ बताएका छन्। ‘यो हामीबीचको सम्झौता होइन,’ उनले लेखेका छन्।

युद्धविराम सुरु भएको पहिलो २४ घण्टामा मात्र एक तेल ट्यांकर र पाँच सुक्खा मालवाहक जहाजले जलडमरूमध्य पार गरेको तथ्यांकले अवस्था कति गम्भीर छ भन्ने देखाएको छ । युद्धअघि दैनिक करिब १४० जहाज उक्त मार्ग प्रयोग गर्ने गर्थे।

यसैबीच, इजरायलले लेबनानमा आक्रमण जारी राखेको छ। इजरायली सेनाले शुक्रबार बिहान रकेट प्रक्षेपण गरिएका १० स्थानमा हमला गरेको जनाएको छ।

इरान समर्थित समूह हेजबुल्लाहले पनि इजरायलतर्फ क्षेप्यास्त्र प्रहार गरेको पुष्टि भएको छ, जसका कारण उत्तरी इजरायलमा हवाई सतर्कता साइरन बजाइएको थियो। वर्तमान अवस्थाले युद्धविरामको भविष्य र क्षेत्रीय स्थायित्व दुवैलाई अनिश्चित बनाएको छ।